Nahiye-i mukaddese ziyareti Şia'da muteber kabul edilir mi? Bunu teyit eden delil ve akide nedir?

2014/02/18
Soru
Nahiye-i mukaddese ziyareti Şia'da muteber kabul edilir mi? Bunu teyit eden delil ve akide nedir?

Nahiye-i Mukaddese ziyareti mutlak ziyaretnameler türündendir. Yani onu her zaman (Aşura günü ve diğer günlerde) ve her yerde okuyarak Hz. Hüseyin (a.s)'ı ziyaret etmek mümkündür.

 

Bu ziyaret peygamberlere, din önderlerine ve pak İmamlara selam ile başlar, sonra Hz. Hüseyin ve onun vefalı yaranlarına selamlamakla devam eder, daha sonra Hz. Hüseyin'in yaşayış ve sireti, Hz. Mehdi'nin ona karşı duyduğu muhabbet, Hz. Hüseyin'in kıyamını gerektiren şartlar, Kerbela sahneleri, İmam'ın şehadet öyküsü ve bütün yaratıkların onun yasına bürünmesi gibi konuları işlemekle devam eder. Sonra Ehl-i Beyt İmamlarına tevessül ve Yüce Allah'a yakarışla son bulur.

 

Meşhur olan Nahiye-i Mukaddese ziyaretinin sahih ve muteber bir senedi vardır. Bu ziyaret duası Hz. Mehdi'den tevki' şeklinde bu İmam'ın özel vekillerinden birine ve Ehl-i Beyt'in hadislerini aktaran raviler aracılığıyla Şeyh Mufid'e ve Seyyid Murteza'ya ulaşmıştır. Sonra İbn-i Meşhedi'ye ve ondan da Seyyid b. Tavus'a, Allame Meclisi'ye ve diğerlerine ulaşmıştır.

 

Bu ziyaret duasında Hz. İmam Mehdi, kendi ceddi olan Hz. Hüseyin'i ziyaret etmiştir. Muhteva ve metin açısından Şia'nın inançlarıyla mutabıktır ve diğer ziyaret dualarıyla da uyum içindedir.

Ayrıntılı Cevap

Hz. Mehdi (a.s)'ın bazı sözleri mektup (tevki) şeklinde elimize ulaşmıştır. Bunlara Hz. Mehdi'nin tevkileri denir. Bu mektuplar bazı büyük şahsiyetlere veya özel naiplere yazılmıştır. Bu tevkilerden bazıları İmam'ın beyan buyurduğu dualar veya ziyaretnamelerdir. Bu cümleden Al-i Yasin ziyaretnamesi veya İftitah duasını da sayabiliriz.

İşte bu tevkilerden biri de Ziyaret-i Nahiye-i Mukaddese diye bilenen ziyaret duasıdır.

Nahiye-i Mukaddese ziyaret duası her yerde okunan genel ziyaretnameler türündendir. Yani bu zeyretnameyi okuyarak Hz. İmam Hüseyin'i Aşura günü ve diğer günler ziyaret etmek mümkündür.

Bu ziyaretname peygamberlere, evliyaya ve Pak İmamlara selam ile başlar. Sonra Hz. İmam Hüseyin'in özellikleri ve kıyam öncesi yaşayış tarzı, Hz. Mehdi'nin ona özel muhabbeti, İmam'ın kıyamına ortam hazırlayan şartlar, Kerbela'da cerayan eden olaylar, İmam'ın şehit düşmesi, karşılaştığı musibetler, yerde ve gökte var olan bütün varlıkların onun yasında hüzne bürünmeleri gibi konuları işlemekle devam eder ve sonunda Ehl-i Beyt İmamlarına tevessül ederek ve Yüce Allah'a yakarak son bulmaktadır.

Seyyid b. Tavus bu ziyereti Mısbahu'z-zair kitabında Şia'nın büyük düşünürlerinden nakletmektedir. Onun dua ve ziyaretnameler hakkındaki eserleri büyük bir öneme sahiptir.

Ondan önce bu ziyereti El-Meşhedi el-Mezaru'l-Kebir[1] kitabında nakletmiştir Seyyid Razi b. Tavus, Mısbahu'z-Zair kitabında ve Seyyid Abdu'l-Kerim b. Tavus Ferhetu'l-Garra kitabında bir çok ziyertnemeleri İbnu'l-Meşhedi'den nakletmişlerdir.

Bu eser Biharu'l-Envar'ın kaynaklarındandır ve El-Mezar, El-Mezaru'l-Kebir, El-Mezaru'l-Kadim ve Mezar-u İbni'l-Meşhedi isimleriyle tanımıştır ve Allame Meclisi bu kitap hakkında şöyle diyor: "Bu kitap ziyaretnameler hakkında büyük bir eserdir ve senetler bölümünden kitabın muteber bir eser olduğu anlaşılmaktadır."

İbnu'l-Meşhedi'nin bizzat kendisi kitabının mukaddimesinde şöyle diyor: Bu kitapta zikredilen ziyaretnamelerin tümünü güvenilir ravilerden aktardım.[2]

Muhaddis Nuri de şöyle yazıyor: "Onun kitabının mukaddimesinden anlaşılıyor ki kitabında aktardığı ziyaretnamelerin tümü bazen açıkça İmamlara istinat etmese bile Ehl-i Beyt'en nakledilmiştir.[3]

İbnu'l-Meşhedi olarak tanınan Muhammed b. Cafer b. Ali b. Cafer b. el-Meşhedi Şia'nın Hicri Kameri altıncı asırda yaşayan güvenilir büyük fakih ve muhaddislerindendir. Allame Meclisi ve Muhaddis Nuri, Şeyh Abbas Kummi[4], Şeyh Hurr-i Amili[5], Şehid-i Evvel[6], Seeyid Muhsin Amili[7] ve Aga Buzurg Tehrani[8] gibi şahsiyetler onun güvenirliğini tasdik etmişlerdir.

Bu ziyaretname'yi Şeyh Abbas Kummi Mefatihu'l-Cinan kitabında getirmemiştir. Çünkü bütün ziyaret dualarını bu kitapta nakletmek gibi bir düşüncesi yoktu. Ancak Nefesu'l-Mehmum kitabında onun bir bölümünü aktarmıştır. Ve açıklandığı üzere o İbnu'l-Meşhedi'yi güvenilir bir kimse olarak tanıtmış ve övmüştür.

Sonuç şu ki Hz. Mehdi'nin kendi ceddi Hz. İmam Hüseyin'i ziyaret ettiği Nahiye-i Mukaddese ziyaret duası senet ve metin yönünden Şia ulemasının teyit ettiği bir metin sayılır.

------------
[1] "bnu'l-Meşhedi, El-Mezar, s. 496

[2] El-Mezar, s. 27

[3] Nuri, Hüseyin, Hatimetu'l-Mustedrek, c. 1 s. 360, 1. baskı, Alu'l-Beyt yay. Kum, H. 1415

[4] Kummi, Şeyh Abbas, El-Kuna ve'l-alkap, c. 1 s. 409, Mektebetu's-sadr, Tahran

[5] El-Mezar, Mukaddime, s. 6

[6] ade

[7] Emin, Seyyid Muhsin, A'yanu'ş-Şia, c. 9 s. 202, Daruttaaruf, Beyrut, H. 1403

[8] Tehrani, Ağa Buzurg, c. 20 s. 324, 2. baskı, Daru'l-azva, Beyrut

Yeni Makale ve Video öğeleri

Yeni Kitaplar

  • Şefaat Üzerine

    Bu kitap ilk önce adademik çevrelerce tanınan M. Hadi Esed'i'nin konuyu genel olrak ele alıp değe ...
  • Ehl-i Beyt ve Ehl-Sünnet Ekolleri c.3

    İhtilâflı konuların araştırılıp nereden kaynaklandığı incelenmeden Müslümanlar arasında vahdet ve bir ...